Bedrijven blijven op de rem staan met investeringen
Nederlandse bedrijven hebben in december 2025 opnieuw minder geïnvesteerd dan een jaar eerder. Dat blijkt uit nieuwe cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Het investeringsvolume in materiële vaste activa lag 2,6% lager dan in december 2024. Daarmee zet de neerwaartse lijn van de afgelopen maanden door.
In november 2025 daalden de investeringen nog met 4,8%, in oktober met 0,7%. De terugval lijkt daarmee geen incident, maar onderdeel van een bredere afkoeling van de investeringsbereidheid in het bedrijfsleven. De cijfers zijn niet gecorrigeerd voor werkdagen. December 2025 telde één werkdag meer dan dezelfde maand een jaar eerder.
Minder geld naar wegvervoer en luchtvaart
Vooral in overig wegvervoer (vrachtauto’s, opleggers en busjes) en vliegtuigen werd fors minder geïnvesteerd. Dat is opvallend, omdat juist deze categorieën sterk samenhangen met economische activiteit, internationale handel en logistiek vertrouwen.
Tegelijkertijd werd er meer geld gestoken in personenauto’s, gebouwen, machines (waaronder defensiematerieel) en infrastructuur. Dat wijst erop dat investeringen niet volledig stilvallen, maar verschuiven. De groei bij machines en defensiegerelateerde uitgaven past binnen de bredere Europese trend van hogere defensiebudgetten en modernisering van productiefaciliteiten.
Voorzichtig herstel in investeringsklimaat
Hoewel de harde cijfers nog een krimp laten zien, is het beeld volgens de zogeheten investeringsradar van het CBS iets minder somber. In februari 2026 waren de omstandigheden voor investeringen minder ongunstig dan in december 2025. Dat komt vooral door een stijging van de bezettingsgraad in de industrie, een grotere stijging van de export van goederen en een minder negatief oordeel over de orderpositie.
Voor ondernemers zijn dat belangrijke signalen. De investeringsbereidheid hangt sterk samen met de orderboeken, exportvooruitzichten en toegang tot financiering. Wanneer fabrieken voller draaien en de export aantrekt, neemt de noodzaak toe om capaciteit uit te breiden of te moderniseren.
Tegelijk waarschuwt het CBS dat betere omstandigheden niet automatisch betekenen dat investeringen direct groeien. Bedrijven kunnen er ook voor kiezen eerst hun balans te versterken of onzekerheden af te wachten.
Wat betekent dit voor ondernemers?
Historisch gezien reageren bedrijfsinvesteringen sterker op onzekerheid dan consumentenbestedingen. Voor ondernemers spelen daarbij meerdere factoren mee. Zo drukken financieringskosten op investeringsplannen, terwijl geopolitieke onzekerheid en internationale spanningen het handelsklimaat en het ondernemersvertrouwen beïnvloeden.
Tegelijk zorgt de aanhoudende krapte op de arbeidsmarkt ervoor dat investeringen in bijvoorbeeld automatisering en productiviteitsverbetering aantrekkelijker kunnen worden voor bedrijven. Daarnaast verschuift de focus steeds vaker naar de energietransitie en verduurzaming, waardoor investeringen niet altijd meer puur gericht zijn op capaciteitsuitbreiding en vaker een strategisch, toekomstbestendig karakter krijgen.
Met name in de transport- en logistieke sector lijkt de investeringsrem nog stevig ingedrukt. In sectoren als defensie, infrastructuur en industriële modernisering is juist sprake van gerichte groei.