Meer dan helft van ondernemers geraakt door oorlog en spanningen in de wereld
Oorlog, geopolitieke spanning en handelsmaatregelen treffen Nederlandse ondernemers. Meer dan de helft geeft aan de gevolgen te merken. Dit blijkt uit onderzoek van de Kamer van Koophandel (KvK). Toch zijn veel ondernemers niet goed voorbereid op een crisis of uitval.
54 procent van de 530 ondervraagde ondernemers voelt de gevolgen van oorlogen en spanningen in de wereld. Zij kampen met hogere kosten en meer onzekerheid. Daar staat tegenover dat 46 procent van de ondervraagde ondernemers aangeeft geen gevolgen te voelen. De impact van internationale ontwikkelingen verschilt dus sterk onder Nederlandse bedrijven.
Directe en indirecte financiële gevolgen
Hetgeen ondernemers het meest raakt, zijn de hogere energie- en brandstofprijzen. Maar liefst 44 procent van de ondernemers voelt dit in zijn portemonnee. Hogere inkoopprijzen spelen voor 36 procent een rol, gevolgd door hogere transportkosten met 29 procent.
De aanhoudende spanning in de wereld zorgt niet alleen voor directe financiële gevolgen. Ondernemers geven ook aan last te hebben van onzekerheid in planning en voorraad. Cashflowproblemen komen eveneens geregeld voor. Daar komt bovenop dat een deel van de ondernemers last heeft van vertraagde leveringen van producten en grondstoffen, die nu minder beschikbaar zijn.
Grotere bedrijven vaker getroffen
Tussen de soorten bedrijven zitten grote verschillen in de mate waarin zij getroffen worden, concludeert de KvK. Van de zelfstandige ondernemers noemt 44 procent energie, 36 procent inkoop en 26 procent transport als aspect dat geraakt wordt.
Ondernemers die personeel in dienst hebben, merken de gevolgen vaker. Hoe meer werknemers zij hebben, hoe hoger het aantal getroffen ondernemers. Zo wordt onder ondernemers met 2 tot 9 medewerkers energie in 41 procent van de gevallen genoemd, inkoop 37 procent en transport 38 procent.
Bedrijven met 10 werknemers of meer ervaren het meest de effecten. Maar liefst 68 procent van hen geeft aan de hogere energieprijzen te voelen. 59 procent noemt de gestegen transportkosten. En de hogere inkoopprijzen staan met 56 procent op de derde plaats.
Heersende onzekerheid
Ondernemers geven hiernaast aan dat zij onzekerheid ervaren. Zo is een derde van de ondervraagden onzeker over toekomstige inkomsten. Een kwart van hen geeft aan dat er minder vraag naar hun producten of diensten is, of dat de vraag van klanten en opdrachtgevers wisselend is.
Op basis hiervan kan gezegd worden dat er angst in de markt heerst. Dit is niet geheel verrassend. Wanneer kosten stijgen, niet alleen voor ondernemers maar ook voor particulieren, zijn mensen bewuster bezig met waar zij hun geld aan uitgeven. Klanten geven dan minder snel geld uit aan zaken die zij als niet-essentieel zien. Bedrijven die zich richten op niet-essentiële markten merken hierdoor sneller een afname in de vraag dan zij die essentiële diensten en producten bieden.
Niet iedereen neemt maatregelen
De KvK onderzocht ook of ondernemers maatregelen hebben genomen en welke maatregelen zij dan hebben genomen naar aanleiding van de geopolitieke situatie en de gevolgen hiervan. Ruim de helft geeft aan helemaal geen maatregelen te hebben genomen. Het gaat om 57 procent van de zzp’ers en 39 procent van de mkb’ers.
Wie wel maatregelen treft, kiest er vaak voor zelf de klappen op te vangen of om de prijzen te verhogen. Ook zijn er bedrijven die hun voorraad- of inkoopbeleid hebben aangepast, en bedrijven die voor andere leveranciers of landen hebben gekozen in de hoop op meer stabiliteit.
Voorbereiding op crisis of uitval
Bedrijven kunnen dus flink geraakt worden door oorlogen en geopolitieke spanningen. Bijna de helft van de ondernemers vindt het dan ook belangrijk om op dergelijke situaties voorbereid te zijn.
Desondanks is slechts 1 op de 5 ondernemers redelijk tot goed voorbereid op toekomstige verstoringen in de internationale handel. 1 op de 10 mkb’ers geeft aan helemaal niet voorbereid te zijn op een crisis of uitval. Onder zzp’ers gaat het zelfs om een derde.
Christiaan Hazelaar, ondernemersadviseur bij de KvK, raadt alle ondernemers aan zich voor te bereiden op dergelijke situaties. “Dit gaat nog over verstoringen die jouw onderneming niet direct platleggen. Maar in deze tijd kun je als ondernemer ook te maken krijgen met een acute crisis”, aldus Hazelaar.
Eerder dit jaar werd ook al duidelijk dat bedrijven onvoldoende voorbereid zijn, ondanks toenemende gevaren en verstoringen. Om ondernemers te helpen, heeft de Kamer van Koophandel daarom een tool geïntroduceerd waarmee ondernemers snel kunnen controleren welke risico’s zij lopen: de Noodsituatiescan. De KvK Noodsituatiescan is nu beschikbaar op de website van de KvK.