Meer regie, minder pingpong: zo veranderen secundaire arbeidsvoorwaarden
Werkgevers leggen in vacatures steeds meer nadruk op arbeidsvoorwaarden die direct invloed hebben op het dagelijks leven van werknemers. Flexibiliteit, extra verlof of meer regie over werktijd winnen terrein, terwijl extra’s op kantoor, zoals borrels en speltafels, aan belang verliezen. Dat blijkt uit een analyse van vacatureteksten op Indeed over de afgelopen vijf jaar.
De belangrijkste trend is de groeiende aandacht voor werk-privébalans. Sinds 2021 is het aandeel vacatures waarin dit expliciet wordt genoemd bijna verdrievoudigd. Ook regelingen zoals onbeperkt verlof (+134 procent), sabbaticals (+99 procent), reizen (+103 procent) en flexibele werktijden (+50 procent) komen steeds vaker terug in vacatureteksten. De trend laat zien dat werkgevers hun aanbod verbreden én explicieter communiceren richting kandidaten.
Focus verschuift naar regie over tijd
Volgens Stan Snijders, managing director van Indeed Benelux, concurreren werkgevers steeds nadrukkelijker op het totale arbeidsvoorwaardenpakket. Werkzoekenden kijken niet alleen naar het salaris, maar vooral naar de mate van flexibiliteit en autonomie.
“Werkzoekenden zijn kritischer en kijken steeds meer naar wat een baan hen concreet oplevert. Dat zit niet alleen in financiële prikkels, maar vooral in flexibiliteit, vrijheid en meer regie over de eigen tijd. Werkgevers die daarop inspelen, hebben een voorsprong,” aldus Snijders.
Meer klassieke arbeidsvoorwaarden, zoals bonussen (+78 procent) en pensioenregelingen (+71 procent), worden eveneens vaker genoemd in vacatureteksten. Dat geldt ook voor praktische voorzieningen, zoals een laptop of thuiswerkpakket (+93 procent). Toch is de groei van deze ‘hardere’ voorwaarden in vacatureteksten minder sterk dan voorwaarden gericht op flexibiliteit en verlof.
Mobiliteit krijgt nieuwe betekenis
Opvallend is de veranderende rol van mobiliteit. Fietsregelingen worden sinds 2021 ruim tweeënhalf keer zo vaak genoemd in vacatures. Dit wijst op een toenemende focus op duurzame en betaalbare alternatieven. Tegelijkertijd staat thuiswerken juist minder vaak expliciet in vacatureteksten (-34 procent), ondanks dat het nog altijd een van de meest gezochte termen is onder werkzoekenden.
“Mobiliteit en reiskosten zijn voor zowel werkgevers als werknemers een belangrijke factor,” legt Snijders uit. “Zeker wanneer kosten zoals brandstof oplopen, kan dat een serieuze kostenpost zijn. Fietsregelingen spelen daarop in als een aantrekkelijk alternatief voor werknemers.”
Minder nadruk op ‘kantoorfun’
Extra’s gericht op sfeer en beleving op de werkvloer raken op de achtergrond, blijkt uit de analyse van Indeed. Het aandeel vacatures waarin borrels staan vermeld groeit beperkt (+16 procent), terwijl termen als pingpongtafels en andere kantooractiviteiten juist afnamen (-18 procent).
Volgens arbeidsmarktcommunicatiestrateeg en presentator bij BNR At Work Nigaio Wijnen is dat geen verrassing. “De pingpongtafel op de werkvloer was altijd een pleister voor een structureel probleem. Nu zie je dat energie het nieuwe schaarse goed is.”
Werk moet passen in het leven
De hogere werkdruk en constante bereikbaarheid spelen daarbij een belangrijke rol. Werknemers zoeken actief naar manieren om werk beter te laten aansluiten op hun privéleven. De coronaperiode heeft bovendien laten zien dat flexibel en op afstand werken goed mogelijk is.
Daar komt bij dat de krappe arbeidsmarkt de machtsverhouding heeft verschoven. Werknemers hebben meer keuze en stellen hogere eisen aan werkgevers. Vooral jongere generaties kijken anders naar werk. Zij hechten minder waarde aan werk als identiteitsbron en zoeken vaker naar zingeving buiten hun baan. Werk moet passen in hun leven – niet andersom, licht Wijnen toe.
Wat betekent dit voor ondernemers?
Hoewel arbeidsvoorwaarden zoals onbeperkt verlof aantrekkelijk klinken, ligt er ook een risico. Ondernemers met personeel moeten voorkomen dat zij verwachtingen scheppen die ze niet kunnen waarmaken. Transparantie en geloofwaardigheid zijn essentieel, zeker in een tijd waarin ervaringen van werknemers eenvoudig te achterhalen zijn.
Meer flexibiliteit betekent ook dat werkgevers moeten loslaten, zegt Wijnen. De focus verschuift van aanwezigheid naar resultaat. Als duidelijke afspraken worden gemaakt en de productiviteit op peil blijft of toeneemt, kan dat voor beide partijen winst opleveren. Niet elke sector leent zich voor maximale flexibiliteit, maar waar het kan, biedt het een duidelijk concurrentievoordeel op de arbeidsmarkt.