Ziekteverzuim daalt licht, maar langdurige uitval blijft aandachtspunt voor werkgevers
Het ziekteverzuim onder werknemers in Nederland is in maart 2026 gedaald naar 5 procent, ten opzichte van 5,4 procent in februari. In het midden- en kleinbedrijf (mkb) daalde het verzuim van 4,9 procent (februari) naar 4,7 procent (maart). Toch is er voor werkgevers geen reden om achterover te leunen. Werknemers die uitvallen, blijven namelijk langer ziek – en dat weegt steeds zwaarder mee in het totale verzuim.
Uit cijfers van arbodienstverleners ArboNed en HumanCapitalCare blijkt dat het aantal ziekmeldingen in het eerste kwartaal van 2026 zo’n 12 procent lager ligt dan een jaar eerder. ArboNed en HumanCapitalCare zijn beide onderdeel van HumanTotalCare en gezamenlijk werkzaam voor ongeveer één miljoen werknemers.
Minder ziekmeldingen
Gemiddeld ging het in het eerste kwartaal van 2026 maandelijks om 69 ziekmeldingen per 1.000 werknemers, tegenover 78 een jaar eerder. In het mkb waren in maart gemiddeld 45 ziekmeldingen per 1.000 werknemers ten opzichte van 59 in februari.
Die daling is deels te verklaren door een mildere griepgolf. Minder griep zorgt vooral voor minder kortdurend verzuim, en is zichtbaar in een afname van het aantal ziekmeldingen.
Ondanks deze afname, blijft het totale ziekteverzuim in het eerste kwartaal van 2026 met 5,2 procent gelijk aan dezelfde periode een jaar eerder. Zieke werknemers hebben namelijk steeds langer nodig om te herstellen en dat drukt op het totale verzuim, zeggen ArboNed en HumanCapitalCare. Dit past bij een bredere ontwikkeling die de arbodiensten al langer zien.
Langdurig verzuim drukt op organisaties
Hoewel werknemers zich minder vaak ziek melden, neemt de duur van het ziekteverzuim toe. “We zien al een aantal jaren dat de gemiddelde verzuimduur oploopt,” zegt Redmer van Wijngaarden, bedrijfsarts en directeur medische zaken bij ArboNed. “Langdurige uitval weegt daardoor steeds zwaarder mee in het totale verzuim en drukt zwaarder op mensen en organisaties.”
In de afgelopen drie jaar steeg het langdurig verzuim met ongeveer 10 procent. De gemiddelde verzuimduur liep op van 24 naar 28 dagen.
Ook is er een verschil in verzuimpercentages bij kleine en grotere bedrijven in het mkb. In maart 2026 ligt het verzuimpercentage bij bedrijven met 51 tot en met 250 werknemers op 5,3 procent. Voor bedrijven met 1 tot en met 50 werknemers is dat 4,4 procent.
Psychische klachten grootste oorzaak
Vooral psychische klachten spelen een grotere rol bij langdurige uitval. Stress en burn-outklachten zorgen voor verzuim dat maanden kan duren. Opvallend daarbij is dat vrouwen gemiddeld vaker en langer uitvallen door stress dan mannen.
Ziekteverzuim gerelateerd aan stress duurt bij mannen gemiddeld 245 dagen, bij vrouwen 261 dagen. Bij burn-outklachten loopt dit zelfs op tot gemiddeld 323 dagen bij mannen en 336 dagen bij vrouwen. Dit vraagt om aanhoudende aandacht voor herstel en preventie.
Wat betekent dit voor werkgevers?
Voor werkgevers betekent dit dat de impact van ziekteverzuim verschuift: minder frequent, maar wel langduriger en complexer. Dit brengt hogere kosten, meer druk op teams en extra organisatorische uitdagingen met zich mee.
De cijfers onderstrepen het belang van een actief verzuim- en preventiebeleid. Een daling van het aantal ziekmeldingen lijkt positief, maar kan een vertekend beeld geven van de werkelijke situatie binnen organisaties.
Voor ondernemers en HR-professionals ligt de uitdaging vooral in het voorkomen van langdurige uitval. Denk aan het tijdig signaleren van werkdruk en stress, het voeren van open gesprekken met werknemers, het bieden van passende ondersteuning en het creëren van voldoende ruimte voor herstel.
Focus op duurzame inzetbaarheid
Wie ziekteverzuim structureel wil terugdringen, moet verder kijken dan alleen het aantal ziekmeldingen. Investeren in duurzame inzetbaarheid en mentale gezondheid is belangrijk om langdurige uitval te beperken. “Juist omdat verzuim langer duurt, blijft aandacht voor herstel essentieel voor duurzame terugkeer naar werk,” aldus van Wijngaarden.
De ontwikkeling is duidelijk: minder werknemers vallen uit, maar als ze uitvallen, duurt het herstel langer. Juist daarom is een proactieve aanpak geen luxe meer, maar noodzaak voor toekomstbestendige organisaties.