Strengere regels voor duurzaamheidsclaims: de gevolgen voor ondernemers
Verkoop je producten of diensten aan consumenten en gebruik je termen als ‘duurzaam’, ‘groen’ of ‘milieuvriendelijk’ in je marketing? Dan krijg je vanaf 27 september 2026 te maken met strengere regels. De Europese Unie wil consumenten beter beschermen tegen misleidende duurzaamheidsclaims, ook wel greenwashing genoemd.
Voor ondernemers betekent dit dat uitspraken over duurzaamheid niet alleen duidelijk moeten zijn, maar ook aantoonbaar en controleerbaar. De nieuwe regels zijn bedoeld om greenwashing tegen te gaan: het doen van milieu- of duurzaamheidsbeloften die niet of onvoldoende zijn onderbouwd. Gebruik je duurzaamheidsclaims in je marketing, op je website of op je verpakkingen? Dan is dit het moment om te controleren of deze voldoen aan de nieuwe verplichtingen.
Consumenten beter beschermen
Steeds meer bedrijven benadrukken in hun marketing dat hun producten of diensten duurzaam zijn. Maar een claim als ‘milieuvriendelijk’, ‘duurzaam’, ‘groen’ of ‘klimaatneutraal’ mag straks niet zomaar meer.
Volgens de Europese Commissie krijgen consumenten namelijk nog te vaak te maken met vage of misleidende duurzaamheidsclaims. Daardoor is het lastig om producten eerlijk met elkaar te vergelijken en bewuste keuzes te maken. Met de aangescherpte wetgeving wil de EU ervoor zorgen dat duurzaamheidsinformatie betrouwbaarder wordt en consumenten beter worden beschermd.
De nieuwe regels vloeien voort uit de Europese richtlijn Empowering Consumers for the Green Transition (Richtlijn (EU) 2024/825). Deze richtlijn is onderdeel van de Europese Green Deal, waarmee de Europese Unie de overgang naar een duurzamere economie wil versnellen.
De richtlijn verplicht alle EU-lidstaten om de nieuwe regels op te nemen in hun nationale wetgeving. In Nederland gelden de aangescherpte regels vanaf 27 september 2026.
Wat verandert er voor ondernemers?
Ondernemers die in hun communicatie, advertenties of op verpakkingen verwijzen naar de duurzaamheid van hun product, dienst of bedrijf, moeten rekening houden met verschillende aangescherpte verplichtingen.
Algemene duurzaamheidsclaims moeten aantoonbaar zijn
Algemene termen als ‘duurzaam’, ‘groen’, ‘milieuvriendelijk’, ‘ecologisch’ of ‘klimaatneutraal’ zijn straks alleen toegestaan als je kunt bewijzen dat de claim klopt. Die onderbouwing moet gebaseerd zijn op controleerbare en objectieve gegevens. Een algemene claim zonder duidelijke uitleg of bewijs is niet meer toegestaan.
Specifieke milieuclaims moeten controleerbaar zijn
De regels gelden niet alleen voor algemene duurzaamheidsclaims. Ook uitspraken over specifieke milieuvoordelen moeten aantoonbaar zijn.
Denk bijvoorbeeld aan claims als:
- Minder transport
- Besparing van grondstoffen
- Minder verpakkingsmateriaal
- Gemaakt van gerecyclede materialen
Ook hiervoor geldt dat je moet kunnen uitleggen waarop de claim is gebaseerd. Die informatie dient bovendien eenvoudig toegankelijk zijn voor consumenten en mag niet verstopt zijn in algemene voorwaarden of ergens op een website.
Bewijs moet beschikbaar zijn
Toezichthouders kunnen ondernemers vragen om de onderbouwing van hun duurzaamheidsclaims. Je moet daarom kunnen laten zien waarop een claim is gebaseerd, bijvoorbeeld met certificeringen, onderzoeksrapporten, levenscyclusanalyses of andere objectieve documentatie.
Wie geen overtuigend bewijs kan leveren, loopt het risico dat een claim als misleidend wordt aangemerkt.
Alleen betrouwbare labels zijn toegestaan
Voor duurzaamheidslabels worden de regels aangescherpt. Ondernemers mogen alleen nog labels gebruiken die zijn gebaseerd op een erkend en onafhankelijk certificeringssysteem of zijn vastgesteld door een overheidsinstantie, zoals het EU-Ecolabel.
Hiermee wil de Europese Unie een eind maken aan de wildgroei aan eigen duurzaamheidslogo’s en keurmerken die voor consumenten moeilijk te beoordelen zijn. Een label moet onafhankelijk worden gecontroleerd en duidelijke eisen stellen aan de prestaties waarop het is gebaseerd.
Volledige informatie geven
Ondernemers mogen consumenten geen onvolledig beeld geven van de duurzaamheid van een product of dienst. Belangrijke informatie die de betekenis van een claim nuanceert of beperkt, mag niet worden weggelaten. Een claim dient daarom niet alleen juist zijn, maar ook volledig en duidelijk.
Hoe bereid je je voor?
Hoewel de regels pas vanaf 27 september 2026 worden gehandhaafd, is het verstandig om nu al kritisch naar je communicatie te kijken. Inventariseer welke duurzaamheidsclaims je gebruikt op je website, in advertenties, op sociale media en op verpakkingen. Controleer vervolgens of je iedere claim met objectief bewijs kunt onderbouwen.
Controleer daarbij in ieder geval de volgende punten:
1. Is de claim concreet?
Vermijd algemene termen als ‘duurzaam’ of ‘groen’ zonder uit te leggen wat je daarmee bedoelt.
2. Kun je de claim onderbouwen?
Zorg dat je bewijs beschikbaar hebt, zoals certificaten, leveranciersverklaringen, productspecificaties, testresultaten of berekeningen.
3. Zijn klimaatclaims goed onderbouwd?
Wees terughoudend met termen als ‘klimaatneutraal’ of ‘CO2-neutraal’. Controleer of je deze daadwerkelijk kunt bewijzen.
4. Is voor de consument duidelijk waarop de claim betrekking heeft?
Maak duidelijk of de claim gaat over het hele product, een onderdeel daarvan, de verpakking, het transport of bijvoorbeeld de bedrijfsvoering.
5. Gebruik je een betrouwbaar keurmerk?
Controleer of het keurmerk afkomstig is van een onafhankelijk certificeringssysteem en duidelijk maakt aan welke eisen een product of dienst voldoet.
Door hier op tijd mee aan de slag te gaan, verklein je de kans op aanpassingen onder tijdsdruk en voorkom je dat marketinguitingen straks niet meer aan de wet voldoen.