Voorlopige aanslag
Als zelfstandige ondernemer heb je net als iedereen te maken met het betalen van belastingen. Veel zzp'ers die net begonnen zijn kijken raar op van de voorlopige aanslag die ze één of twee jaar later ontvangen na het indienen van hun aangifte inkomstenbelasting. Met de voorlopige aanslag betalen zelfstandigen de inkomstenbelasting en hun bijdrage voor de zorgverzekeringswet verspreid over het jaar. Voor mensen die in dienst zijn bij een werkgever, wordt dit bedrag per maand op hun salaris ingehouden.

De voorlopige aanslag is altijd gebaseerd op de gegevens die je bij de Belastingdienst aanlevert tijdens de aangifte inkomstenbelasting van het vorige jaar. Als je toch een meevaller hebt of juist de verwachting hebt dat je minder gaat verdienen gedurende het jaar, kun je de voorlopige aanslag aanpassen via de Belastingdienst. In het geval van een meevaller betekent het dat je niet ineens één groot bedrag terugkrijgt, en wanneer het tegenzit hoef je niet ineens één groot bedrag te betalen.
Je kunt de aanslag in 11 gelijke termijnen betalen, de eerste betaling dient dan vóór 28 februari voldaan te worden. Het hele bedrag in één keer betalen mag ook.
Voorlopige aanslag aanvragen of wijzigen
Een voorlopige aanslag ontvangt men vaak vanzelf na het invullen van de inkomstenbelasting. Ondernemers die geen voorlopige aanslag ontvangen kunnen er een aanvragen bij de Belastingdienst. Er kan een voorlopige aanslag aangevraagd worden voor de inkomstenbelasting en de premie volksverzekeringen of inkomensafhankelijke bijdrage zorgverzekeringswet. Voor vof's bestaat er de vennootschapsbelasting waarvoor een voorlopige aanslag kan worden aangevraagd.

Je doet er vaak verstandig aan om de voorlopige aanslag te wijzigen als je verwacht dat je inkomsten tegen- of meevallen. Op deze manier voorkom je dat je volgend jaar veel belasting moet bijbetalen, of dat je in één keer veel geld terugkrijgt. Andere factoren hebben ook invloed op hoeveel belasting je moet betalen. Denk hierbij aan het gaan samenwonen, scheiden of als je van plan bent om een grote investering te gaan doen. De voorlopige aanslag inkomstenbelasting aanvragen of wijzigen doe je via de website van de Belastingdienst.
Wanneer wijzig je je voorlopige aanslag?
- Wanneer er in je huishouden de geboorte van een kind, ontstaan of einde van fiscaal partnerschap of een overlijden plaatsvindt.
- Wanneer je meer of minder bent gaan verdienen, pensioenleeftijd hebt bereikt, bijverdiensten of inkomsten uit een PGB (persoonsgebonden budget) zijn gewijzigd, of wanneer je partneralimentatie is gewijzigd.
- Wanneer je hypotheekrente is gedaald, je een woning hebt gekocht of verkocht, of dit in het nieuwe jaar van plan bent om te gaan doen.
- Wanneer je veel geld hebt gespaard, je beleggingen in waarde stijgen, je een schenking, erfenis of ontslagvergoeding hebt ontvangen.
Wat is er veranderd in 2026?

In 2026 zijn er geen inhoudelijke wijzigingen doorgevoerd in de manier waarop de Belastingdienst de belastingrente vaststelt ten opzichte van 2025. Het bestaande systeem blijft van kracht. Dit betekent dat je belastingrente betaalt over het verschil tussen de belasting die je hebt betaald en de belasting die je had moeten betalen binnen de daarvoor geldende termijnen. Wanneer je bijvoorbeeld € 12.000 aan belasting verschuldigd bent en uiteindelijk € 10.000 hebt betaald, wordt in 2026 belastingrente berekend over het resterende bedrag van € 2.000.
Ook de wijze van betalen van de voorlopige aanslag is in 2026 ongewijzigd. Je kunt de voorlopige aanslag nog steeds in één keer betalen via iDEAL of gespreid in termijnen voldoen. Er geldt in 2026, net als in 2025, geen betalingskorting meer wanneer je ervoor kiest het bedrag in één keer te betalen.
Voordeel bij het betalen in één keer?
In 2026 ontvang je geen korting meer wanneer je de voorlopige aanslag in één keer betaalt. Toch kan het in sommige situaties nog steeds voordelig zijn om dit te doen. Dit voordeel hangt samen met de vermogensbelasting in box 3. De hoogte van je box-3-vermogen wordt vastgesteld op de peildatum van 1 januari 2026. Als je vermogen rond deze datum boven het vrijgestelde bedrag uitkomt, kan het gunstig zijn om de voorlopige aanslag vóór 31 december 2025 volledig te betalen. Het betaalde bedrag verlaagt namelijk je vermogen op de peildatum. Dit is vooral interessant wanneer je door deze betaling onder de vrijstellingsgrens van box 3 terechtkomt, waardoor je minder of geen vermogensbelasting verschuldigd bent.
Veelgestelde vragen
Door te weten hoeveel belasting je moet betalen, kun je voorkomen dat je belastingrente moet betalen. Dit is het bedrag dat je verschuldigd bent over de belastingdienst over het geld dat zij niet of te laat van je ontvangen. Ook weet je hierdoor waar je aan toe bent voor de rest van het jaar, en voorkom je dat je ineens veel geld moet betalen.
Een voorlopige aanslag aanvragen kun je zelf doen, of door je boekhouder laten doen. Doe je je eigen boekhouding? Dan kun je terecht op de website van de Belastingdienst.