Ben ik ondernemer voor de inkomstenbelasting?

Milou Ros

Milou Ros is werkzaam als financieel tekstschrijver. Zij schrijft teksten voor verschillende websites in de financiële dienstverlening en heeft een Bachelor Journalistiek van Hogeschool Windesheim te Zwolle behaald.

Leestijd 5 minuten 11 juni 2025

Wanneer je als ondernemer bij de Kamer van Koophandel (KvK) ingeschreven staat, moet je aangifte inkomstenbelasting doen. Dit betekent echter niet automatisch dat je ondernemer voor de inkomstenbelasting bent. Je omzet kan ook onder inkomen uit overige werkzaamheden vallen. In deze blog leggen we uit hoe je erachter kan komen of je wel of niet ondernemer voor de inkomstenbelasting bent.

Wanneer ben je ondernemer voor de inkomstenbelasting?

Niet iedereen met een eigen bedrijf is ondernemer voor de inkomstenbelasting. Als je met jouw activiteiten deelneemt aan het economisch verkeer en winst maakt, spreekt de Belastingdienst van een inkomen. Je kan dan worden gezien als ondernemer voor de inkomstenbelasting. Spelen jouw activiteiten zich af in de zogeheten hobby- en familiesfeer? Dan gaat het vaak om inkomen uit overige werkzaamheden.

Voor de Belastingdienst zijn er drie vormen van inkomen:

• Winst uit onderneming
• Loon uit dienstbetrekking
• Resultaat uit overige werkzaamheden

Om als ondernemer voor de inkomstenbelasting te worden beschouwd, moet je aan een aantal eisen volgens de wet en rechtspraak voldoen. Het is als zelfstandig ondernemer belangrijk om te weten waaronder jouw inkomen valt, omdat dit invloed heeft op de manier waarop je aangifte inkomstenbelasting moet doen en of je gebruik kan maken van de aftrekposten voor ondernemers.

Om erachter te komen of je ondernemer voor de inkomstenbelasting bent, kan je de OndernemersCheck doen. Dit is een check van de Belastingdienst waarin aan de hand van een aantal vragen wordt vastgesteld of je wel of geen ondernemer voor de inkomstenbelasting bent.

De vragen gaan over jouw situatie als ondernemer. De Belastingdienst benadrukt dat je daarbij moet uitgaan van je opdrachten binnen 1 jaar. Eerst worden er enkele korte inleidende vragen gesteld. Daarna volgen vragen die bepalen hoe het zit met jouw onderneming op het gebied van:

• Continuïteit
• Ondernemersrisico
• Bedrijfsomvang
• Zelfstandigheid

Voorbeelden van punten waarop de Belastingdienst ingaat zijn:

• Maak je winst en zo ja, hoeveel bedraagt de winst ongeveer? In het geval je bijna geen winst maakt of structureel verlies lijdt, is de kans klein dat je winst gaat maken en is er geen sprake van een onderneming.
• Kan je zelf bepalen hoe je je werkzaamheden uitvoert en wat jouw tarieven zijn? Als je dit niet zelf kan bepalen of slecht in beperkte mate, is er waarschijnlijk geen sprake van een onderneming.
• Ben je aansprakelijk voor de eventuele schulden van je onderneming? Dan word je mogelijk gezien als ondernemer voor de inkomstenbelasting.
• Beschik je over voldoende kapitaal om je onderneming een tijd draaiende te houden? Dan is er mogelijk sprake van een onderneming, omdat kapitaal noodzakelijk is voor het voortbestaan van ondernemingen.
• Heb je meerdere opdrachtgevers of slechts één opdrachtgever? Als je maar één opdrachtgever hebt, is dat een argument om niet als ondernemer te worden gezien.

Wel of niet inkomstenbelasting als ondernemer doen?

Op basis van je antwoorden geeft de Belastingdienst aan of je (waarschijnlijk) wel of geen ondernemer voor de inkomstenbelasting bent. De Belastingdienst bepaalt dit aan de hand van een aantal criteria en onderbouwt het antwoord met argumenten. Ook worden er tips gegeven om jouw situatie als ondernemer te verbeteren in het geval er nog stappen gezet kunnen worden.

Is uit de OndernemersCheck gekomen dat je ondernemer voor de inkomstenbelasting bent? Dan moet je de omzet over dat jaar opgeven als ‘Winst uit onderneming’. Je dient alle gegevens in te vullen, betaalt belasting over de omzet en hebt mogelijk recht op de fiscale aftrekposten voor ondernemers.

Komt eruit dat je (waarschijnlijk) geen ondernemer voor de inkomstenbelasting bent? Dan is dit enkel een richtlijn. Je bepaalt in dit geval zelf of je aangeeft wel of niet ondernemer voor de inkomstenbelasting te zijn. Als je eenmaal hebt aangegeven dit wel te zijn, mag je dat in het voorgaande jaar niet zomaar terugdraaien door die keer ‘nee’ in te vullen.

Vul je in dat je geen ondernemer voor de inkomstenbelasting bent? Dan heb je geen recht op de aftrekposten en fiscale regelingen voor ondernemers. In het geval je meer inkomen dan kosten hebt, geef je dit bedrag ook niet op als ‘Winst uit onderneming’.

Dit betekent niet dat je geen belasting hoeft te betalen. Je dient de omzet dan op te geven als inkomen uit overige werkzaamheden. Is het inkomen voortgekomen uit werkzaamheden in loondienst? Dan geef je het op als ‘Inkomen uit loondienst’. Daarover moet je vervolgens belasting betalen.

Geen ondernemer voor inkomstenbelasting, wel voor de btw

Ben je ondernemer voor de btw? Dan ben je verplicht om btw-aangifte te doen. Je zou dan kunnen denken dat je ook automatisch ondernemer voor de inkomstenbelasting bent, maar dat is niet zo. Het kan voorkomen dat je geen ondernemer voor de inkomstenbelasting bent, maar wel ondernemer voor de btw. Dat kan het geval zijn als je wel omzet hebt, maar geen of weinig winst maakt.

De inkomstenbelasting en omzetbelasting hebben dus in principe weinig met elkaar te maken. Ga daarom altijd goed na wat voor jouw situatie geldt en schakel eventueel een boekhouder of belastingadviseur in.